สถานการณ์

สถิติการบาดเจ็บรุนแรง(ผู้ป่วยหมดสติ)และเสียชีวิตจากแมงกะพรุนพิษ
​          การสัมผัสแมงกะพรุนพิษทำให้บาดเจ็บได้ในหลายระดับขึ้นอยู่กับชนิดของแมงกะพรุนพิษและปริมาณพิษที่ได้รับ ทั้งนี้บริเวณที่สัมผัสมีอาการได้หลากหลาย ตั้งแต่รู้สึกคัน มีผื่นเล็กน้อย ปวดแสบปวดร้อนบริเวณที่สัมผัสหรือได้รับพิษ ไปจนถึงทำให้หัวใจหรือระบบหายใจล้มเหลว

​          แมงกะพรุนพิษ ได้แก่ แมงกะพรุนกล่อง แมงกะพรุนไฟและแมงกะพรุนหัวขวด พิษของแมงกะพรุนไฟทำให้บริเวณที่สัมผัสมีอาการปวดแสบปวดร้อน เช่นเดียวกับพิษของแมงกะพรุนหัวขวด แต่ผู้ป่วยบางรายอาจมีอาการแน่นหน้าอก และหายใจลำบากร่วมด้วย ขณะที่พิษจากแมงกะพรุนกล่อง ทำให้เสียชีวิตได้

​          จากข้อมูลสถิติของกองระบาดวิทยา กรมควบคุมโรค กระทรวงสาธารณสุข ระหว่างเดือนตุลาคม พ.ศ. 2542–เดือนพฤษภาคม พ.ศ. 2563 มีรายงานผู้ป่วยสงสัยเสียชีวิตหรือบาดเจ็บรุนแรงจากแมงกะพรุนกล่อง 12 ราย ดังตารางที่ 1

ตารางที่ 1 สถิติผู้ที่บาดเจ็บรุนแรงและเสียชีวิตจากแมงกะพรุนกล่องจังหวัดสุราษฎร์ธานี ระหว่างเดือนตุลาคม พ.ศ. 2542–เดือนพฤษภาคม พ.ศ. 2563


ความหลากหลายของแมงกะพรุน การแพร่กระจายและฤดูกาลของแมงกะพรุนพิษ
(ข้อมูลจากการ 1: สำรวจด้วยอวนลอยกุ้งสามชั้น 2: รวบรวมตัวอย่างที่ติดเครื่องมือประมง/ได้รับตัวอย่างจากเครือข่าย 3: สวิง 4: เกยตื้น 5: อวนลาก 6: อวนทับตลิ่ง 7: การพบเห็น 8: ได้รับแจ้งเหตุ 9: ข้อมูลออนไลน์)

​          ตั้งแต่ปีงบประมาณ 2553 พบแมงกะพรุนพิษทั้งสิ้น 8 ชนิด เป็นแมงกะพรุนในกลุ่ม Cubozoa หรือแมงกะพรุนกล่อง 5 ชนิด ได้แก่ Morbakka sp. A2,7, Carukiidae (unidentifiable)1,2, Chironex indrasaksajiae1,2,7,๙, Chironex sp. A2, Chiropsoides buitendijki1,2 แมงกะพรุนในกลุ่ม Scyphozoa 2 ชนิด ได้แก่ แมงกะพรุนไฟ Chrysaora sp.1,2 และ Pelagia sp.1 และแมงกะพรุนในกลุ่ม Hydrozoa 1 ชนิด คือ แมงกะพรุนหัวขวด Physalia sp.2,8 (รูปที่ 1–2)

รูปที่ 1 ชนิดของแมงกะพรุนพิษในพื้นที่ชายฝั่งทะเลของจังหวัดสุราษฎร์ธานี

รูปที่ 2 การแพร่กระจายของแมงกะพรุนพิษในพื้นที่ชายฝั่งทะเลของจังหวัดสุราษฎร์ธานี

ข้อมูล : สถาบันวิจัยและพัฒนาทรัพยากรทางทะเลและชายฝั่ง
วันที่ : 28 พฤษภาคม 2563