โคลงเคลงขน

  

โคลงเคลงขน Melastoma saigonense (Kuntze) Merr.
ชื่อพ้อง : M. villosa Sims
วงศ์ : MELASTOMATACEAE
ชื่ออื่น : ม่ายะ (ตราด); เอ็นอ้า (อุบลราชธานี)

ใบ เป็นใบเดี่ยว เรียงตรงข้ามสลับตั้งฉาก แผ่นใบรูปขอบขนานแกมรูปไข่ หรือรูปใบหอกแกมรูปไข่ ขนาด1.2-2.3 x 4.8 ซม. ปลายใบแหลม ฐานใบกลม ขอบใบเรียบ มีเส้นใบออกจากโคนใบ 4-5 เส้น แผ่นใบด้านบนสีเขียวเข้ม มีขนบางๆ ด้านท้องใบสีซีด มีขนหนาแน่น ก้านใบยาว 0.4-0.8 มีขนปกคลุมเมื่อจับแผ่นใบจะรู้สึกสากมือ

ดอก ดอกเดียวออกเป็นช่อกระจุกสั้นๆ 3-6 ซม. ที่ปลายกิ่งช่อดอกมีขนาดใหญ่เส้นผ่านศูนย์กลาง 4-6 ซม. วงกลีบเลี้ยงยาว 0.7-1 ซม. สีม่วงแดง มีขนปุยปกคลุม กลีบดอกมีขนาดใหญ่ 5 กลีบ แต่ละกลีบไม่ติดกัน สีชมพู ถึงสีม่วงแดงเข้ม ขนาด 1.5-2.3 ซม. เกสรเพศผู้ 10 อัน ขนาดใหญ่ 5 อัน มีก้านสีเหลืองและสีม่วง ส่วนบนโค้ง ส่วนขนาดเล็กอีก 5 อัน มีสีเหลืองและเหยียดตรง ผล เป็นผลสด มีเมล็ดหลายเมล็ดฝังอยู่ในเนื้อผลที่มีสีม่วง ผลแก่แตกออกไม่เป็นระเบียบ ออกดอกและผล ระหว่างเดือนมิถุนายน-สิงหาคม โคลงเคลงขน พบขึ้นทั่วไปบริเวณป่าชายเลนที่เป็นที่ดอน หรือบริเวณป่าชายเลนที่ถูกทำลาย

สรรพคุณ : เป็นยาขับเลือด รักษาอาการตามในปากและแก้ท้องร่วง รักษาฝี เกลื้อน

วิธีการปรุงยา :
ทั้ง 5 (ราก, ลำต้น, ใบ, ดอก, ผล) นำมาสับเป็นชิ้น ๆ ต้มเป็นยาหม้อดื่ม
ดอกและผลสุก เคี้ยวแล้วอมไว้แก้ตามในปาก
ใบ ตำทาโดยตรงไม่ต้องผสมอย่างอื่น รักษาฝี เกลื้อน