ขนาด
ติดตามถานการณ์ปะการังฟอกขาว 2563
  • 9 มิถุนายน 2563
  • 34,434

วันที่ 16 - 31 พฤษภาคม 2563

สรุป จากการรวบรวมข้อมูล
          - NOAA เพิ่มระดับการเตือนการเกิดปะการังฟอกขาวเป็นระดับที่ 2 “warning” ทั่วฝั่งทะเลอ่าวไทย และในบางพื้นที่เป็นระดับที่ 3 “alert 3” ส่วนฝั่งทะเลอันดามันยังคงอยู่ในระดับการเตือนที่ 1 “watch”
          - ข้อมูลอุณหภูมิน้ำทะเลในพื้นที่ ทั้งฝั่งอ่าวไทยและทะเลอันดามันมีแนวโน้มลดลง อุณหภูมิเฉลี่ยเดือนพฤษภาคม คงที่จากเดือนเมษายน และลดลงอย่างชัดเจนในสัปดาห์สุดท้ายของเดือนพฤษภาคม
          - พบปะการังมีสีจางลงกระจายตัวในหลายพื้นที่ <1% ซึ่งจัดอยู่ในสภาวะเกณฑ์ปกติ 
          - พบปะการังฟอกขาวเพิ่มมากขึ้นบริเวณแนวปะการังน้ำตื้น จังหวัดชุมพร สุราษฎร์ธานี ระยอง และตราดโดยปะการังมีสีจางลง 5-30% และปะการังฟอกขาว 5-15% 
          - ฝนตกอย่างต่อเนื่องในเกือบทุกพื้นที่ อย่างไรก็ตามเนื่องจากระดับน้ำทะเลที่ลดต่ำมากในช่วง

ข้อมูลอุณหภูมิน้ำทะเลและการพยากรณ์การเกิดปะการังฟอกขาว
          สถาบันฯ ยังคงทำการติดตามการเปลี่ยนแปลงของอุณหภูมิน้ำทะเลอย่างใกล้ชิด จากข้อมูลดาวเทียมของ NOAA ผ่านเว็บไซต์ Coral Reef Watch (CRW) ที่มีการเตือนการเกิดปะการังฟอกขาว (NOAA แบ่งระดับการเตือนเป็น 5 ระดับ: 0-4, ตารางที่ 1) โดยปัจจุบัน ปลายเดือนพฤษภาคม มีการเพิ่มระดับการเตือนการเกิดปะการังฟอกขาวเป็นระดับที่ 2 “warning” ทั่วฝั่งทะเลอ่าวไทย และในบางพื้นที่เป็นระดับที่ 3 “alert 3” ส่วนฝั่งทะเลอันดามันยังคงอยู่ในระดับการเตือนที่ 1 “watch”

การเปลี่ยนแปลงระดับการเตือนการเกิดปะการังฟอกขาวของ NOAA ตั้งแต่ต้นเดือนมีนาคม 2563
          15 มีนาคม 2563 เตือนการเกิดปะการังฟอกขาวในระดับที่ 1 “watch” บริเวณตอนใต้ฝั่งทะเลอันดามัน 
          1 เมษายน 2563 เตือนการเกิดปะการังฟอกขาวในระดับที่ 1 “watch” ในหลายบริเวณ และระดับที่ 2 “warning” ในพื้นที่อ่าวไทยฝั่งตะวันออก
          15 เมษายน 2563 เตือนการเกิดปะการังฟอกขาวในระดับที่ 1 “watch” ในบริเวณกว้างรวมถึงลดระดับการเตือนบริเวณอ่าวไทยฝั่งตะวันออกมาอยู่ในระดับที่ 1 และยกระดับการเตือนบริเวณอ่าวไทยฝั่งตะวันตกและอันดามันตอนล่างเป็นระดับที่ 2 “warning” 
          30 เมษายน 2563 NOAA ยังคงระดับการเตือนการเกิดปะการังฟอกขาวระดับที่ 1 “watch ในฝั่งทะเลอ่าวไทย และระดับที่ 2 “warning” บริเวณอ่าวไทยฝั่งตะวันตก และ อันดามันตอนเหนือ
          15 พฤษภาคม 2563 NOAA เพิ่มระดับการเตือนการเกิดปะการังฟอกขาวเป็นระดับที่ 2 “warning” ทั่วฝั่งทะเลอ่าวไทยและอันดามันตอนบน ส่วนอ่าวไทยตอนล่างลดลงระดับลงเป็นระดับที่ 1 “watch”
          ปัจจุบัน 31 พฤษภาคม 2563 NOAA เพิ่มระดับการเตือนการเกิดปะการังฟอกขาวเป็นระดับที่ 2 “warning” ทั่วฝั่งทะเลอ่าวไทย และ ระดับที่ 3 “alert 1” ในบางพื้นที่ ส่วนฝั่งทะเลอันดามันยังคงอยู่ในระดับการเตือนที่ 1 “watch”

          นอกจากนั้น สถาบันฯ ได้ตรวจสอบข้อมูลอุณหภูมิน้ำทะเลทั้งฝั่งทะเลอ่าวไทยและอันดามันจากสถานีติดตามอุณหภูมิน้ำทะเลชายฝั่งคงที่จากเดือนเมษายน และผ่านช่วงที่อุณหภูมิน้ำทะเลสูงสุดไปแล้วในช่วงปลายเดือนพฤษภาคม โดยมีอุณหภูมิน้ำทะเลเฉลี่ยในเดือนพฤษภาคมที่สถานีเกาะมันใน จังหวัดระยอง, เกาะไข่ จังหวัดชุมพร, และแหลมพันวา จังหวัดภูเก็ต อยู่ที่ 31.7°C, 31.2°C, และ 30.9 ตามลำดับ (รูปที่ 2-3)

วิเคราะห์อุณหภูมิน้ำทะเลและสถานการณ์การเกิดปะการังฟอกขาว
          เมื่อเปรียบเทียบกับข้อมูลในอดีตของทะเลฝั่งอันดามันตอนบน พบว่าอุณหภูมิน้ำเฉลี่ยรายเดือนในเดือนพฤษภาคม 30.9°C(สถานีแหลมพันวา) ใกล้เคียงกับปีที่เกิดปะการังฟอกขาวในระดับเล็กน้อย-ปานกลาง(1991,1995,และ1998)(รูปที่ 4) 


          จากข้อมูลการลงพื้นที่สำรวจของเจ้าหน้าที่สถาบันฯ และการประสานงานข้อมูลจากเครือข่ายและหน่วยงานภายนอก ได้แก่ อุทยานแห่งชาติหมู่เกาะสิมิลัน เครือข่ายจังหวัดประจวบคีรีขันธ์ ระหว่างวันที่ 16-31 พฤษภาคม 2563 จำนวนทั้งสิ้น 43 พื้นที่ แบ่งเป็นฝั่งทะเลอ่าวไทย จำนวน 31 สถานี ครอบคลุมจังหวัดชลบุรี ระยอง ประจวบคีรีขันธ์ ชุมพร สุราษฎร์ธานี และสงขลา ฝั่งทะเลอันดามัน จำนวน 15 สถานี ครอบคลุมจังหวัด พังงา ภูเก็ต และ ตรัง ผลการรวบรวมและติดตามข้อมูลพบว่าปะการังมีสีจางลงในหลายพื้นที่ แต่คิดเป็นร้อยละ <1% ซึ่งจัดอยู่ในเกณฑ์ปกติ (รูปที่ 5A) พื้นที่ที่พบปะการังฟอกขาวมากกว่าที่อื่นคือบริเวณอ่าวไทยฝั่งตะวันตก แนวปะการังชายฝั่ง จ.ชุมพร และ จ.สุราษฎร์ธานี ที่พบปะการังมีสีจางลง 5-30% และปะการังฟอกขาว 5-15% (รูปที่ 5B) การที่เริ่มพบปะการังมีสีจางลงและฟอกขาวในช่วงที่อุณหภูมิน้ำทะเลมีแนวโน้มลดลง เนื่องจากการสะสมความร้อนจากที่อุณหภูมิน้ำทะเลเพิ่มสูงขึ้นในช่วงก่อนหน้านี้ (เดือนเมษายน)

          ตามการคาดการณ์ของ CRW ยังมีโอกาส 60% ที่ความรุนแรงของปะการังฟอกขาวจะเพิ่มขึ้นช่วงปลายเดือนมิถุนายนบริเวณฝั่งทะเลอ่าวไทยและจะคลี่คลายลงในเดือนกรกฎาคม (รูปที่ 1) แต่หากพิจารณาร่วมกับข้อมูลอุณหภูมิน้ำของพื้นที่ในอดีต (รูปที่ 3) และสถานการณ์ปัจจุบันที่มีฝนตกมาก และประเทศได้เข้าสู่ฤดูฝนแล้ว และผ่านช่วงที่อุณหภูมิน้ำทะเลขึ้นสูงสุดแล้ว อย่างไรก็ตามเนื่องจากระดับน้ำทะเลที่ลดต่ำมากในช่วงกลางวัน จึงอาจส่งผลให้ปะการังที่โผล่พ้นน้ำบริเวณอ่าวไทยยังคงมีการฟอกขาวเพิ่มมากขึ้นได้
นการปฏิบัติงาน
แผนการเก็บข้อมูลสถานการณ์ปะการังฟอกขาวในพื้นที่ของเจ้าหน้าที่ สวพ.

หมายเหตุ * งดออกพื้นที่เนื่องจากสถานการณ์โควิด-19

มาตรการสำหรับสถานการณ์ปะการังฟอกขาวในระดับต่าง ๆ

ตารางที่ 1 เกณฑ์ประเมินความเสี่ยงการเกิดปะการังฟอกขาวโดย CRW

 

รูปที่ 1 การเปลี่ยนแปลงระดับการเตือนการเกิดปะการังฟอกขาวของ NOAA; ระดับที่ 1 (สีเหลือง), ระดับที่ 2 (สีส้ม),
ระดับที่ 3 (สีแดง) ตั้งแต่เดือนมีนาคมถึงปัจจุบันและการคาดการณ์ถึงเดือนมิถุนายน 2563

 

รูปที่ 2 แนวโน้มการเปลี่ยนแปลงของอุณหภูมิน้ำทะเลในช่วงสัปดาห์สุดท้ายของเดือนพฤษภาคม 2563

A) เกาะมันใน จ.ระยอง

B) เกาะไข่ จ.ชุมพร

C) แหลมพันวา จ.ภูเก็ต

รูปที่ 3 อุณหภูมิผิวหน้าน้ำทะเล A) เกาะมันใน จ.ระยอง B) เกาะไข่ จ.ชุมพร C) แหลมพันวา จ.ภูเก็ต

 

รูปที่ 4 เปรียบเทียบอุณหภูมิน้ำทะเลเฉลี่ยรายเดือนสถานีแหลมพันวา จ.ภูเก็ต ที่ความลึกน้ำ 7 เมตร ในปีต่าง ๆ และในปีปัจจุบัน

 
A) แนวปะการังที่มีปะการังสีจางลง <1% - ปะการังเกือบทั้งหมดปกติ แต่พบบางโคโลนีมีสีจางลง

B) ปะการังซีดจางและฟอกขาวบริเวณเกาะมันใน จ.ระยอง

C) ปะการังซีดจางและฟอกขาวบริเวณชายฝั่ง จ.ชุมพร

รูปที่ 5 แนวปะการังช่วงปลายเดือนพฤษภาคม A) ตัวอย่างแนวปะการังในพื้นที่ส่วนใหญ่ที่ยังปกติ พบเพียงบางโคโลนี (<1%)
ที่มีสีจางลง B) ปะการังที่มีสีจางลงและฟอกขาวบริเวณเกาะมันใน จ.ระยอง และ C) ปะการังที่มีสีจางลงและฟอกขาว
บริเวณชายฝั่ง จ.ชุมพร 
 

รูปที่ 5 แผนที่แสดงสถานการณปะการังฟอกขาว ข้อมูลระหว่างวันที่ 16-31 พฤษภาคม 2563
ข้อมูล : สถาบันวิจัยและพัฒนาทรัพยากรทางทะเลและชายฝั่ง
วันที่ : 9 พฤษภาคม 2563
องค์ความรู้ที่น่าสนใจ
  • พะยูน : มาเรียม
    พะยูน : มาเรียม
  • ปฏิทินทะเล
    ปฏิทินทะเล
  • พ.ร.บ. ทช.
    พ.ร.บ. ทช.
  • นกในเขตชายฝั่งทะเล
    นกในระบบนิเวศชายฝั่งทะเล
  • ปะการัง
    เป็นแนวหินปูนใต้ทะเลในระดับน้ำตื้นที่แสงแดดส่องถึง หินปูนดังกล่าวเป็นผลมาจากการเจริญเติบโตของปะการังหลายๆ ชนิด นอกจากนี้ ยังมีสิ่งมีชีวิตอื่นๆ
  • หาดในประเทศไทย
    จากการสำรวจแหล่งธรรมชาติประเภทหาดทรายทั่วประเทศ ของกรมทรัพยากรทางทะเลและชายฝั่ง กระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมในปี 2560 พบว่ามีชายหาดรวม 521 แห่ง กระจายตัวอยู่ในพื้นที่ 21 จังหวัด โดยอยู่ทางฝั่งอ่าวไทย 360 แห่ง แบ่งเป็นชายหาดที่อยู่ในเขตอุทยานแห่งชาติ (กรมอุทยานแห่งชาติ สัตว์ป่า และพันธุ์พืช) 49 แห่ง อยู่ในความรับผิดชอบของหน่วยงานอื่นๆ เช่น ท้องถิ่น กองทัพเรือ และส่วนราชการอื่นๆ อีก 311 แห่ง สำหรับข้อมูลชายหาดฝั่งทะเลอันดามัน พบว่ามีชายหาด 161 แห่ง อยู่ในเขตอุทยานแห่งชาติ 78 แห่ง นอกเขตอุทยานแห่งชาติ 83 แห่ง
  • ปลานกแก้ว
    ปลานกแก้ว
  • วาฬบรูด้า
    วาฬบรูด้า
  • PMBC Special Publication
    PMBC Special Publication