สรุปข้อมูล ณ วันที่ 13 พฤษภาคม 2562

          ในปี 2562 สถาบันวิจัยและพัฒนาทรัพยากรทางทะเล ชายฝั่งทะเล และป่าชายเลน พร้อมทั้งศูนย์วิจัยทรัพยากรทางทะเลและชายฝั่ง (อ่าวไทยตะวันออก ตอนกลาง และตอนล่าง) ร่วมกับเครือข่ายกรมอุทยานแห่งชาติ สัตว์ป่า และพันธุ์พืช มหาวิทยาลัย หน่วยงานภาคเอกชน และนักดำน้ำอาสาสมัครได้ดำเนินการสำรวจและรายงานสถานการณ์ปะการังฟอกขาวในระหว่างเดือนเมษายนถึงเดือนพฤษภาคม 2562 ในแนวปะการังในแหล่งสำคัญ ๆ ดังนี้

ฝั่งทะเลอันดามัน
          1. เขตจังหวัดพังงา ได้แก่ หมู่เกาะสุรินทร์ หมู่เกาะสิมิลัน
          2. เขตจังหวัดภูเก็ต ได้แก่ เกาะภูเก็ต และเกาะบริวาร
          3. เขตจังหวัดกระบี่ ได้แก่ หมู่เกาะพีพี
          4. เขตจังหวัดตรัง ได้แก่ เกาะกระดาน เกาะแหวน เกาะมุก
          5. เขตจังหวัดสตูล ได้แก่ เกาะบุโหลนเล เกาะอาดัง

ฝั่งอ่าวไทย
          1. เขตจังหวัดชลบุรี ได้แก่ เกาะสีชัง เกาะล้าน เกาะแสมสาร แนวชายฝั่งแสมสาร
          2. เขตจังหวัดระยอง ได้แก่ หมู่เกาะมัน อาทิ เกาะมันใน เกาะมันกลาง เกาะมันนอก หินต่อยหอย เกาะขี้ปลา
          3. เขตจังหวัดจันทบุรี ได้แก่ อ่าวคุ้งวิมาน หาดเจ้าหลาว
          4. เขตจังหวัดตราด ได้แก่ เกาะหมาก และเกาะกูด เกาะมะปริง และเกาะยักษ์ หมู่เกาะรัง อ่าวธรรมชาติ
          5. เขตจังหวัดประจวบคีรีขันธ์ ได้แก่ เกาะทะลุ เกาะสิงห์ เกาะสังข์
          6. เขตจังหวัดชุมพร ได้แก่ เกาะไข่ เกาะร้านเป็ด เกาะร้านไก่ ชายฝั่งปะทิว (บ้านหินกบ) แหลมคอกวาง
          7. เขตจังหวัดสุราษฎร์ธานี ได้แก่ เกาะเต่า เกาะนางญวน เกาะพะงัน เกาะสมุย
          8. เขตจังหวัดนครศรีธรรมราช ได้แก่ แนวปะการังชายฝั่งสิชล
          9. เขตจังหวัดสงขลา ได้แก่ เกาะแมว

          จากการสำรวจและรายงานจากเครือข่ายฯ สถานการณ์ปะการังฟอกขาวในประเทศไทยปี 2562 ตั้งแต่วันที่ 23 เมษายน - วันที่ 13 พฤษภาคม จำนวนทั้งสิ้น 92 จุด (ฝั่งอันดามัน 39 จุด และฝั่งอ่าวไทย 53 จุด) พบว่ามีการฟอกขาวรวม จำนวน 37 จุด (12 จังหวัด) มีการฟอกขาวในระดับต่ำ 5-25% ของปะการังมีชีวิต (สีเหลืองในแผนที่) 25 จุด และในระดับปานกลาง 26-50% (สีส้ม) 12 จุด โดยแยกเป็นฝั่งอ่าวไทย 32 จุด และทะเลอันดามัน 5 จุด โดยเป็นการเกิดปะการังฟอกขาวในพื้นที่นอกเขตอุทยาน จำนวน 31 จุด และพื้นที่ในเขตอุทยาน จำนวน 6 จุด โดยพบว่าส่วนใหญ่ปะการังเริ่มมีสีซีด โดยเฉพาะในพื้นที่ฝั่งทะเลอันดามัน ส่วนอ่าวไทยส่วนใหญ่มีการฟอกขาวอยู่ในระดับต่ำ 5-25%

          ในพื้นที่ที่รายงานมีความแตกต่างกันของระดับความรุนแรงของปะการังฟอกขาวทั้งสถานที่และความลึกโดยเมื่อเปรียบเทียบความตึงเครียดของสถานการณ์ปะการังฟอกขาวระหว่างฝั่งอ่าวไทยและฝั่งอันดามัน พบว่าฝั่งอ่าวไทยมีสถานการณ์ตึงเครียดมากกว่า โดยมีการฟอกขาวมากกว่าในหลายพื้นที่ เนื่องจากแนวปะการังเหล่านี้ อยู่ในระดับน้ำตื้นมาก ๆ  เช่นเดียวกันกับฝั่งอันดามัน ปะการังที่ฟอกขาวส่วนใหญ่อยู่ในบริเวณน้ำตื้นหรือใกล้ชายฝั่ง

          ปะการังชนิดที่ฟอกขาวมีหลายชนิด ได้แก่ ปะการังโขด ปะการังดอกกะหล่ำ ปะการังเขากวางกิ่ง ปะการังเขากวางโต๊ะ ปะการังช่องดาว ปะการังช่องเหลี่ยม ปะการังวงแหวน ปะการังจาน ปะการังเขากวาง ปะการังลายดอกไม้ ปะการังกาแล็กซี่ ปะการังดอกเห็ด ปะการังรังผึ้ง ปะการังสมองร่องยาว เป็นต้น

แนวปะการังในภาคตะวันออก
          - แนวปะการังจังหวัดชลบุรี บริเวณชายฝั่งแสมสารมีการฟอกขาวระดับต่ำ 5-25% ของปะการังมีชีวิตเกาะแสมสารพบว่าปะการังส่วนใหญ่มีสีซีด มีปะการังดอกกะหล่ำมีการฟอกขาวแบบสมบูรณ์ น้อยมาก เกาะล้านบริเวณหาดนวล ปะการังเริ่มมีสีซีด ส่วนเกาะสีชังบริเวณเรือนเขียวและอ่าวท้องทราย ไม่พบปะการังฟอกขาว

          - แนวปะการังจังหวัดระยอง บริเวณหมู่เกาะมัน และแนวปะการังในจังหวัดจันทบุรี ส่วนใหญ่มีการฟอกขาวอยู่ในระดับต่ำ 5-25% พบการฟอกขาวได้มากในระดับน้ำที่ค่อนข้างตื้นมาก ๆ อย่างเช่น คุ้งวิมาน และหาดเจ้าหลาว จังหวัดจันทบุรี
          - แนวปะการังจังหวัดตราด บริเวณอ่าวธรรมชาติ เกาะยักษ์ เกาะมะปริง และเกาะโล้น บริเวณหมู่เกาะรัง อยู่ในระดับต่ำ 5-25% ส่วนที่เกาะหมาก และเกาะกูด ปะการังเริ่มมีสีซีด และมีการฟอกขาวน้อยมาก

แนวปะการังในอ่าวไทยตอนกลาง
          - แนวปะการังจังหวัดประจวบคีรีขันธ์ บริเวณเกาะทะลุ เกาะสิงห์ เกาะสังข์ และเกาะโกลำ ส่วนใหญ่ปะการังมีสีซีด แต่ที่เกาะจานและเกาะทราย พบว่ามีปะการังฟอกขาว 30% ของปะการังมีชีวิตและแนวปะการังในจังหวัดชุมพร บริเวณ เกาะร้านเป็ด และเกาะร้านไก่ ปะการังเริ่มมีสีซีด และมีการฟอกขาวน้อย ที่เกาะไข่ การฟอกขาวในระดับต่ำ 5-25% ส่วนบริเวณชายฝั่งปะทิว บ้านหินกบ และแหลมคอกวาง มีการฟอกขาวอยู่ในระดับปานกลาง 26-50% ของปะการังมีชีวิต
          - แนวปะการังบริเวณเกาะสมุย มีการฟอกขาวอยู่ในระดับต่ำ 5-25% ยกเว้นเกาะแตน ไม่พบปะการังฟอกขาว เกาะพะงัน จังหวัดสุราษฎร์ธานี และเกาะแมว จังหวัดสงขลา ส่วนใหญ่มีการฟอกขาวอยู่ในระดับต่ำ 5-25% เกาะเต่าและเกาะนางญวนมีการฟอกขาวอยู่ในระดับต่ำถึงปานกลาง 25-40% ของปะการังมีชีวิต

แนวปะการังในอ่าวไทยตอนล่าง
          - แนวปะการังริมฝั่งที่สิชล จังหวัดนครศรีธรรมราชฟอกขาวอยู่ในระดับปานกลาง 26-50%

แนวปะการังในทะเลอันดามัน
          - แนวปะการังหมู่เกาะสุรินทร์ จังหวัดพังงา มีการฟอกขาวในระดับต่ำ 5-25% และปานกลาง 26-50%
          - หมู่เกาะสิมิลัน จังหวัดพังงา เกาะอาดัง จังหวัดสตูล หมู่เกาะพีพี หมู่เกาะห้าใหญ่ และเกาะอื่น ๆ ในจังหวัดกระบี่ รวมทั้งแนวปะการังในจังหวัดภูเก็ตและจังหวัดตรัง ส่วนใหญ่มีสีซีดและเริ่มมีการฟอกขาว

ปะการังสภาพปกติบริเวณเกาะสีชัง จังหวัดชลบุรี
(ภาพ : สบทช.2)

 

ปะการังฟอกขาวบริเวณเกาะล้าน จังหวัดชลบุรี
(ภาพ : สบทช.2)

 

ปะการังฟอกขาวบริเวณแนวปะการังชายฝั่งแสมสาร จังหวัดชลบุรี
 

ปะการังฟอกขาวบริเวณเกาะแสมสาร จังหวัดชลบุรี
(ภาพ : fb ดร.สุชนา ชวนิชย์)

 

ปะการังฟอกขาวบริเวณอ่าวสัตหีบ จังหวัดชลบุรี
(ภาพ : fb Wimutti Wattanakul)

 

ปะการังฟอกขาวบริเวณหมู่เกาะมัน จังหวัดระยอง
 

ปะการังฟอกขาวบริเวณเกาะมะปริงและเกาะยักษ์ หมู่เกาะรัง จังหวัดตราด
(ภาพ : Zamzayboattrip Kohmak)

 

ปะการังฟอกขาวบริเวณเกาะยักษ์และเกาะโล้น จังหวัดตราด
(ภาพ : Mr. Manu, BB divers)

 


ปะการังฟอกขาวบริเวณเกาะเต่า จังหวัดสุราษฎร์ธานี
(ภาพ : Chad Scott)

 

ปะการังฟอกขาวบริเวณหมู่เกาะสุรินทร์ จังหวัดพังงา
(ภาพ : fb ดร.ทนงศักดิ์ จันทร์เมธากุล)

อุณหภูมิน้ำทะเล
          ในอ่าวไทย จากการสำรวจและติดตามการเปลี่ยนแปลงอุณหภูมิน้ำทะเล โดยใช้อุปกรณ์ Data logger บริเวณเกาะมันใน (สถานีอ่าวต้นเลียบ) จังหวัดระยอง อุณหภูมิน้ำทะเลมีค่าเฉลี่ย±ค่าเบี่ยงเบนมาตรฐาน เดือนเมษายน 2562 อุณหภูมิน้ำทะเลมีค่าเฉลี่ยเท่ากับ 32.43±0.58 องศาเซลเซียส เดือนพฤษภาคม 2562 (ถึงวันที่ 3 พฤษภาคม 2562) อุณหภูมิน้ำทะเลมีค่าเฉลี่ยเท่ากับ 33.08±0.24 องศาเซลเซียส ส่วนในช่วงวันที่ 4-8 พฤษภาคม 2562 มีค่าเฉลี่ย±ค่าเบี่ยงเบนมาตรฐาน เท่ากับ 33.21±0.15, 33.13±0.18 , 33.01±0.12 , 33.03±0.18 , 32.98±0.09 องศาเซลเซียส ตามลำดับ

          ส่วนที่สถานีเกาะสีชัง อุณหภูมิน้ำทะเลในเดือนเมษายน มีค่าเฉลี่ยอยู่ในช่วง 31-32 องศาเซลเซียส และเริ่มสูงขึ้นเป็น 32.5 องศาเซลเซียส ในช่วงต้นเดือนพฤษภาคม 2562 อย่างไรก็ตามในหลายพื้นที่ในอ่าวไทยเริ่มมีฝนตก จึงคาดว่าอุณหภูมิน้ำทะเลจะค่อย ๆ ลดลงอย่างต่อเนื่อง

อุณหภูมิน้ำทะเลฝั่งอ่าวไทยในเดือนเมษายนถึงเดือนพฤษภาคม 2562

          ฝั่งทะเลอันดามัน ค่าเฉลี่ยอุณหภูมิน้ำทะเล เริ่มมีแนวโน้มสูงขึ้นในเดือนเมษายน 2562 ซึ่งคล้ายคลึงกับอุณหภูมิน้ำในช่วงเดียวกันในปีที่ผ่านมา ปัจจุบันอุณหภูมิน้ำทะเลเฉลี่ยเริ่มมีแนวโน้มลดลงแล้วเนื่องจากมีฝนตกมากในช่วงต้นเดือนพฤษภาคม 2562

อุณหภูมิน้ำทะเลฝั่งอันดามันในเดือนเมษายน 2562

รายละเอียดข้อมูลปะการังฟอกขาวปี 2562






ข้อมูล : สถาบันวิจัยและพัฒนาทรัพยากรทางทะเล ชายฝั่งทะเลและป่าชายเลน
วันที่ : 13 พฤษภาคม 2562